Hòn đảo Kauai thuộc bang Hawaii từ lâu đã nổi tiếng với một hiện tượng sinh thái độc nhất vô nhị. Đó là số lượng loài gà hoang dã bùng nổ.
Tại đây, gà xuất hiện ở khắp mọi nơi và trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống thường nhật của người dân lẫn du khách. Gà hoang tại Kauai nhiều đến mức chúng xuất hiện cả trên đường phố, thong thả đi dạo trước các cửa hàng thức ăn hay đứng trên nắp capo ô tô.
Thậm chí, nhiều con gà còn bay thẳng lên bàn ăn để cướp thực phẩm của khách du lịch. Ngay cả khu vực nhà ga sân bay vốn được kiểm soát an ninh nghiêm ngặt cũng không xua được hết đàn gà này.
Nguồn gốc của đàn gà hoang khổng lồ này bắt nguồn từ lịch sử và cả các yếu tố tự nhiên. Ban đầu, chúng là gà nuôi của người dân địa phương. Tuy nhiên, trận bão lớn đổ bộ vào hòn đảo năm 1982 đã phá hủy hàng loạt chuồng trại, khiến lượng lớn gà nuôi sổng ra môi trường tự nhiên.
Sau đó, những con gà này lai với loài gà rừng bản địa vốn được người Polynesia mang đến đảo từ hàng thế kỷ trước. Sự kết hợp này tạo ra một giống gà mới sở hữu cả khả năng sinh tồn mạnh mẽ của gà hoang lẫn tốc độ sinh sản cực cao của gà nhà.
Bên cạnh đó, môi trường tự nhiên tại Hawaii cũng là điều kiện lý tưởng cho sự phát triển của loài gà. Hòn đảo này gần như không có các loài thiên địch của gà như cáo hay cầy mangut. Khí hậu ấm áp quanh năm cùng nguồn thức ăn phong phú từ côn trùng, giun và các loại quả dại đã khiến đàn gà tăng trưởng một cách mất kiểm soát. Mặc dù rất khó để thống kê chính xác số lượng, một số trang tin ước tính số gà hoang tại Hawaii có thể lên đến 450.000 con.
Nhiều người thắc mắc vì sao gà xuất hiện đầy đường nhưng người dân địa phương không bắt về làm thức ăn. Nguyên nhân đầu tiên đến từ các quy định pháp lý. Theo luật địa phương, gà hoang tại các khu vực tự nhiên được bảo vệ như động vật hoang dã. Mọi hành vi tự ý săn bắt hay gây tổn hại đến chúng đều có thể bị xử lý nghiêm.
Ngoài ra, người dân địa phương cho rằng thịt của giống gà hoang này rất dai, không có hương vị thơm ngon và không đảm bảo vệ sinh do chúng ăn tạp.
Chính quyền bang Hawaii từng triển khai nhiều biện pháp nhằm kiểm soát và cắt giảm số lượng đàn gà thông qua các chiến dịch đặt bẫy. Dù vậy, chi phí để xử lý lại quá cao. Do đó, các chiến dịch này không mang lại hiệu quả triệt để.
Cho đến nay, bài toán gà hoang tại hòn đảo Kauai vẫn chưa tìm được lời giải. Tuy nhiên, đàn gà dần được người dân yêu quý và trở thành một biểu tượng không chính thức tại đảo. Nhiều cửa hàng lưu niệm in hình gà lên bưu thiếp, áo phông, thu hút sự tò mò của du khách thập phương.
Tổng hợp
Khánh Linh Đời Sống và Pháp Luật
Giải trình tự toàn bộ gene của cá mập Greenland, hé lộ bí mật sống cực thọ
Bộ gene được giải trình tự lần đầu tiên của cá mập Greenland đã hé lộ những bí mật về tuổi thọ phi thường và khả năng chống ung thư của chúng.
Lần đầu tiên, bộ gene của cá mập Greenland được giải trình tự toàn bộ qua đó hé lộ những manh mối di truyền về cách chúng không mắc ung thư và sống thọ đến hàng trăm năm. Nghiên cứu này có thể mở đường cho việc hiểu rõ hơn về các bệnh liên quan đến tuổi tác ở con người.
Cá mập Greenland (Somniosus microcephalus) thường đạt chiều dài cơ thể khoảng 4 - 5m và sống dưới biển sâu ở Đại Tây Dương và Bắc Cực. Người ta biết rất ít về loài cá mập này, một phần vì chúng sống ở độ sâu lên đến 2,65 km.
Theo ước tính, tuổi thọ trung bình của cá mập Greenland khoảng 400 năm. Chúng đạt đến độ trưởng thành cho đến khi khoảng 150 tuổi. Điều này biến chúng trở thành loài động vật có xương sống thọ nhất hành tinh.
Mới đây, nghiên cứu của Shigeharu Kinoshita - chuyên gia tại Đại học Tokyo, và các đồng nghiệp đã giải trình tự bộ gene của cá mập Greenland. Họ cho biết bộ gene được giải trình tự hoàn thiện tới 96,7%. Trong nghiên cứu được công bố ngày 19/5 trên tạp chí PNAS, nhóm nghiên cứu đã tìm thấy rất nhiều gene có thể liên quan đến tuổi thọ của loài này.
Một trong những phát hiện quan trọng là những điều chỉnh di truyền liên quan đến sự thay thế axit amin độc đáo trong "protein histone liên kết" - một loạt các protein đóng vai trò cốt lõi trong việc đóng gói, sắp xếp và cuộn xoắn DNA. Những thay đổi này có thể ổn định cấu trúc chromatin của cá mập, hỗn hợp DNA và protein tạo nên nhiễm sắc thể. Điều này có thể giúp ngăn chặn sự tích lũy tổn thương DNA trong suốt tuổi thọ đặc biệt dài của cá mập.
Nhóm nghiên cứu cũng phát hiện các họ gene liên quan đến phản ứng miễn dịch và các con đường sửa chữa DNA đã được mở rộng trong bộ gene của cá mập Greenland. Theo chuyên gia Kinoshita, phát hiện này ủng hộ quan điểm về việc sửa chữa tổn thương hiệu quả và điều hòa hệ thống miễn dịch là những thành phần quan trọng đối với việc sống thọ và khả năng chống ung thư của loài cá mập Greenland.
Phát hiện quan trọng khác cung cấp cho giới nghiên cứu manh mối về tuổi thọ cao của cá mập Greenland là sự mở rộng đáng kể của các gene ferritin, tham gia vào quá trình lưu trữ và điều hòa sắt. Sự mở rộng của gene này cho thấy cá mập Greenland có khả năng kiểm soát quá trình chuyển hóa sắt và hạn chế stress oxy hóa, vốn có thể làm tổn thương DNA và dẫn đến ung thư.
Dorota Skowronska-Krawczyk - nhà sinh lý học và vật lý sinh học tại Đại học California, Irvine, cho hay các đặc điểm liên quan đến tăng cường miễn dịch, khả năng chống ung thư, sửa chữa DNA và ổn định nhiễm sắc thể có thể giúp giải thích tuổi thọ cực kỳ cao của cá mập Greenland. Gần đây, ông đã chỉ ra cách các gene liên quan đến sửa chữa DNA trong võng mạc có thể giúp duy trì thị lực rõ nét của cá mập Greenland trong suốt cuộc đời rất dài của chúng.
Các nghiên cứu trước đây cho thấy quá trình trao đổi chất của cá mập Greenland ổn định trong suốt cuộc đời được xem là một trong các lý do khiến chúng có tuổi thọ phi thường.
Tâm Anh Tổng Hợp (Tri Thức và Cuộc Sống)
Kiểu săn mồi tàn độc của loài cá mập được mệnh danh quái vật hoạt hình
Ẩn sâu trong bóng tối đại dương, cá mập răng lớn là một trong những sinh vật kỳ dị và ít được nhìn thấy nhất thế giới biển.
Cá mập răng lớn (Isistius plutodus) là loài cá mập nhỏ sống ở vùng biển sâu nhiệt đới và cận nhiệt đới. Dù chỉ dài khoảng nửa mét, sinh vật này lại sở hữu bộ răng dưới khổng lồ đáng kinh ngạc so với kích thước cơ thể. Khi nhìn hộp sọ của nó, nhiều người có cảm giác như đang thấy một “quái vật hoạt hình” hơn là cá mập thật.
Ảnh: fishesofaustralia.net
Loài cá mập này có cách săn mồi rất đặc biệt. Chúng không xé xác con mồi như cá mập trắng lớn mà dùng hàm răng sắc như dao để cắt ra từng miếng thịt tròn trên cơ thể các động vật lớn hơn. Các nhà khoa học từng phát hiện những vết thương hình tròn kỳ lạ trên cá voi, cá heo, cá ngừ, trước khi xác định thủ phạm chính là họ hàng của Isistius plutodus.
Ảnh: sharks4kids
Điểm khiến cá mập răng lớn trở nên khác thường là hàm dưới của nó cực kỳ phát triển. Những chiếc răng dưới lớn hơn hẳn so với cá mập cắt bánh quy thông thường, giúp chúng cắn sâu hơn vào cơ thể con mồi. Trong khi đó, hàm trên lại có các răng nhỏ hơn nhiều. Khi săn mồi, chúng bám vào mục tiêu bằng môi dạng giác hút rồi xoay cơ thể để “khoét” một miếng thịt gần như hoàn hảo. Đây là một trong những chiến thuật săn mồi kỳ lạ nhất của đại dương.
Ảnh: ocean.si
Một điều thú vị là cá mập răng lớn sống chủ yếu ở vùng nước sâu tối tăm, nơi ánh sáng Mặt Trời gần như không thể chạm tới. Giống nhiều sinh vật biển sâu khác, chúng có khả năng phát quang sinh học. Phần bụng phát sáng giúp chúng hòa lẫn với ánh sáng yếu từ phía trên khi nhìn từ dưới lên – một kiểu ngụy trang gọi là counter-illumination. Tuy nhiên, quanh cổ chúng lại có một dải tối đặc trưng, có thể đóng vai trò thu hút con mồi tò mò tiến lại gần.
Do sống ở vùng biển sâu và hiếm gặp, Isistius plutodus vẫn còn là loài khá bí ẩn với khoa học. Phần lớn mẫu vật được nghiên cứu là những cá thể vô tình mắc vào lưới đánh cá biển sâu. Thậm chí nhiều người chưa từng nghe tên loài cá mập này dù nó sở hữu một trong những bộ hàm kỳ lạ nhất thế giới động vật.
Trong bóng tối lạnh lẽo của đại dương sâu, cá mập răng lớn là minh chứng rằng thiên nhiên không cần tạo ra những quái vật khổng lồ để khiến con người kinh ngạc. Đôi khi, chỉ một sinh vật nhỏ với hàm răng “phi lý” cũng đủ làm thế giới biển trở nên đáng sợ và hấp dẫn hơn rất nhiều.
Tri Thức và Cuộc Sống
Lợn hoang tại khu vực phóng xạ Fukushima của Nhật Bản đã trở thành "siêu lợn", sinh sôi chóng mặt, đe dọa mất kiểm soát
Sau thảm họa động đất và rò rỉ điện hạt nhân tại Nhật Bản, sự xuất hiện của những con siêu lợn mang lượng bức xạ khổng lồ đang gióng lên hồi chuông cảnh báo. Khả năng sinh sản vượt trội của chúng khiến giới khoa học phải lo ngại.
Thảm họa kép xảy ra vào năm 2011 tại Nhật Bản không chỉ để lại những hậu quả nặng nề về kinh tế và xã hội mà còn mở ra một thảm họa sinh thái khó lường. Trận động đất 9.0 độ richte dưới đáy biển Thái Bình Dương kéo theo cơn sóng thần tàn khốc đã phá hủy hoàn toàn nhà máy điện hạt nhân Fukushima Daiichi.
Bức xạ rò rỉ với số lượng lớn khiến khu vực xung quanh trở thành vùng đất chết đối với con người. Trong cuộc di tản khẩn cấp, các loài động vật nuôi, bao gồm cả gia súc và thú cưng, đã bị bỏ lại.
Giữa môi trường hoang dã khắc nghiệt và nồng độ phóng xạ cao, một diễn biến kỳ lạ đã âm thầm xảy ra: sự trỗi dậy của một giống loài mới được giới nghiên cứu gọi là "siêu lợn".
Sau thảm họa hạt nhân Fukushima năm 2011, lợn nhà bị bỏ rơi đã sống sót và lai tạo với lợn rừng.
Theo quan sát thực tế, phần lớn các loài động vật bị bỏ rơi đã chết do không thể thích nghi hoặc do nhiễm phóng xạ. Tuy nhiên, lợn nhà, nhờ vào sức sống bền bỉ và khả năng thích ứng linh hoạt đã sống sót thành công. Không chỉ vậy, chúng còn tiến hành lai tạo với những con lợn rừng bản địa đang sinh sống quanh khu vực nhà máy điện.
Quá trình giao phối tự nhiên này đã tạo ra một biến thể lợn lai sơ hữu những đặc điểm sinh học vượt trội, nhưng cũng tiềm ẩn nhiều mối đe dọa sinh thái.
Mối nguy hiểm đầu tiên đến từ lượng phóng xạ khổng lồ tích tụ trong cơ thể loài vật này. Nghiên cứu chỉ ra rằng, lợn rừng là một trong những loài bị nhiễm phóng xạ nặng nhất do thói quen tìm kiếm thức ăn đặc trưng. Chúng thường xuyên dùng mõm đào bới đất để ăn rễ cây và nấm, những thứ đã hấp thụ trực tiếp chất phóng xạ lắng đọng trong lòng đất. Hậu quả là, nồng độ cesium-137 trong cơ thể chúng tăng vọt.
Lợn rừng có mức độ tích tụ chất phóng xạ, đặc biệt là cesium-137, rất cao do tập tính đào bới đất tìm thức ăn. Sự lai tạo này tạo ra "siêu lợn" thừa hưởng khả năng sinh sản quanh năm của lợn nhà từ dòng mẹ, làm tăng số lượng quần thể lên 3 - 5 lần.
Gần đây, dư luận Nhật Bản từng xôn xao trước thông tin nồng độ cesium-137 trong một số con lợn ở Fukushima vượt mức an toàn từ một trăm đến ba trăm lần. Đứng trước tình trạng này, chính quyền địa phương liên tục tổ chức các đợt săn bắt và tiêu hủy vô hại nhằm ngăn chặn sự phát tán của mầm mống độc hại.
Bên cạnh vấn đề phóng xạ, danh xưng "siêu lợn" còn xuất phát từ tốc độ sinh sản đáng kinh ngạc của chúng. Thông thường, lợn rừng hoang dã chỉ sinh sản theo mùa, với tần suất một lứa mỗi năm. Tuy nhiên, con lai lại được thừa hưởng đặc tính sinh sản không giới hạn của lợn nhà. Chúng có thể đẻ tới ba lứa mỗi năm. Sự thay đổi đột phá này đã khiến quy mô quần thể lợn lai tại khu vực bùng nổ mạnh mẽ, ước tính tăng gấp 3 - 5 lần so với thời điểm trước khi xảy ra sự cố hạt nhân.
Trái với dự đoán, gen lợn nhà ở con lai không duy trì lâu dài mà bị pha loãng nhanh chóng khi chúng tiếp tục giao phối với lợn rừng đực thuần chủng.
Để giải mã hiện tượng này, một nhóm nghiên cứu dẫn đầu bởi nhà di truyền học Shingo Kaneko từ đại học Fukushima và nhà di truyền học Donovan Anderson từ đại học Hirosaki đã được thành lập. Mục tiêu của họ là tìm hiểu cách thức nguồn gen lợn nhà tác động đến quá trình sinh trưởng và phát triển của các thế hệ lợn lai.
Trong giai đoạn từ năm 2015 đến năm 2018, nhóm đã thu thập dấu ấn di truyền của 10 con lợn nhà và 191 con lợn rừng. Kết quả nghiên cứu sau đó được công bố trên "tạp chí nghiên cứu lâm nghiệp" với những phát hiện hoàn toàn trái ngược với dự đoán ban đầu của giới khoa học.
Trước đó, nhiều chuyên gia tin rằng việc lai tạo sẽ khiến gen lợn nhà thâm nhập sâu và tồn tại vĩnh viễn trong quần thể lợn rừng hoang dã, từ đó làm thay đổi vĩnh viễn cấu trúc di truyền của giống loài này. Thế nhưng, thực tế lại cho thấy, dòng máu lợn mẹ không làm kiên cố gen lợn nhà, mà ngược lại, nó đóng vai trò như một chất xúc tác đẩy nhanh quá trình đào thải và phục hồi gen lợn rừng thuần chủng.
Nói một cách đơn giản, chu kỳ sinh sản nhanh được di truyền qua lợn mẹ đã giúp tạo ra nhiều thế hệ con lai trong thời gian ngắn. Khi những con lai cái này tiếp tục giao phối với lợn hoang dã đực, nguồn gen lợn nhà trong gen nhân dần bị pha loãng một cách nhanh chóng.
Nghiên cứu cơ chế di truyền này giúp các nhà khoa học và cơ quan quản lý dự đoán, kiểm soát nguy cơ bùng nổ quần thể các loài xâm lấn trên toàn cầu.
Phân tích từ mô hình di truyền học quần thể đã chứng minh rằng, phần lớn các thế hệ lợn lai hiện tại đã cách xa thế hệ lai ban đầu ít nhất năm đời. Mức độ biểu hiện gen lợn nhà ở lợn đực thấp hơn hẳn so với lợn cái, một minh chứng rõ ràng cho sức mạnh của dòng máu mẹ trong việc thúc đẩy tốc độ thay thế thế hệ. Mặc dù hệ sinh thái tại Fukushima mang những nét đặc thù riêng biệt sau thảm họa, nhưng các nhà nghiên cứu khẳng định cơ chế di truyền này hoàn toàn có thể áp dụng ở quy mô toàn cầu.
Việc hiểu rõ cơ chế pha loãng gen và chu kỳ sinh sản siêu tốc của dòng lai mở ra hướng đi mới trong công tác kiểm soát các loài xâm lấn. Dựa vào những kết luận này, các nhà quản lý sinh thái có thể đưa ra các mô hình dự báo chính xác hơn về tốc độ bùng nổ dân số của động vật lai tạo, từ đó thiết lập những chiến lược ứng phó kịp thời, ngăn chặn sự tàn phá sinh thái trước khi quần thể động vật vượt qua ranh giới kiểm soát.
Đức Khương, doisongphapluat.nguoiduatin.vn
Phát hiện Trung Quốc dựng một 'quái vật' nặng 6.000 tấn giữa thung lũng, cao hơn tòa nhà 35 tầng, âm thầm quan sát thứ con người không nhìn thấy
Theo thông tin từ Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc và hãng thông tấn Tân Hoa Xã, chiếc kính viễn vọng này có tổng khối lượng hơn 6.000 tấn và được thiết kế với khả năng điều khiển hướng hoàn toàn. Sau khi hoàn thành vào năm 2028, đây sẽ trở thành một trong những kính viễn vọng vô tuyến điều hướng được lớn nhất thế giới.
Công trình nằm trong một thung lũng thuộc dãy núi Thiên Sơn ở phía tây bắc Trung Quốc và là hạng mục trung tâm của dự án Kính viễn vọng vô tuyến Qitai (QTT). Mục tiêu của dự án là kết hợp diện tích thu tín hiệu lớn, độ nhạy cao cùng khả năng cơ động của toàn bộ hệ thống ăng-ten, qua đó cho phép các nhà khoa học theo dõi chính xác nhiều khu vực khác nhau trên bầu trời.
Theo truyền thông Trung Quốc, giai đoạn xây dựng dân dụng chính của dự án đã hoàn thành vào tháng 6/2025. Đây được xem là cột mốc quan trọng, mở đường cho quá trình lắp đặt các thiết bị khoa học, hệ thống cơ khí và những đợt thử nghiệm kỹ thuật trước khi công trình chính thức đi vào vận hành. QTT cũng được giới thiệu là cơ sở hạ tầng khoa học quốc gia quy mô lớn đầu tiên được xây dựng tại Tân Cương.
Điểm đặc biệt của kính viễn vọng vô tuyến Qitai
Về mặt kỹ thuật, kính viễn vọng sở hữu gương phản xạ chính hình parabol với đường kính lên tới 110 mét. Bề mặt kim loại khổng lồ này có nhiệm vụ thu nhận các bức xạ vô tuyến từ không gian. Khác với kính thiên văn quang học sử dụng ánh sáng nhìn thấy được, kính viễn vọng vô tuyến ghi nhận những tín hiệu điện từ có bước sóng dài hơn rất nhiều, cho phép các nhà nghiên cứu quan sát những hiện tượng mà mắt thường hoặc kính thiên văn quang học không thể phát hiện.
Thông qua các tín hiệu vô tuyến thu được, các nhà khoa học có thể nghiên cứu nhiều đối tượng khác nhau trong vũ trụ như sao xung (sao neutron), các đám mây khí giữa các vì sao, thiên hà xa xôi, vùng hình thành sao hay những cấu trúc quy mô lớn của vũ trụ. Những dữ liệu này đóng vai trò quan trọng trong việc tìm hiểu nguồn gốc, quá trình tiến hóa và cấu trúc của vũ trụ.
Việc quan sát sao xung giúp các nhà khoa học có thể tìm kiếm dấu vết của những hiện tượng vật lý đang diễn ra trong vũ trụ.
Một trong những điểm khác biệt lớn nhất của QTT nằm ở khả năng điều chỉnh hướng quan sát. Trong khi nhiều kính viễn vọng vô tuyến cỡ lớn trên thế giới sử dụng kết cấu cố định, toàn bộ ăng-ten của QTT có thể xoay chuyển để hướng tới các mục tiêu khác nhau trên bầu trời. Điều này giúp các nhà thiên văn theo dõi một nguồn phát sóng vô tuyến trong thời gian dài hơn, đồng thời thực hiện các chương trình quan sát yêu cầu tính liên tục và lặp lại cao.
Hệ thống được thiết kế theo cấu trúc Gregorian, một dạng kiến trúc quang học thường được sử dụng trên các kính viễn vọng vô tuyến hiện đại. Điểm đáng chú ý là bề mặt phản xạ chính có khả năng tự hiệu chỉnh các biến dạng do trọng lực gây ra trong quá trình di chuyển. Đây là yêu cầu kỹ thuật đặc biệt quan trọng đối với các thiết bị có kích thước khổng lồ, bởi chỉ một sai lệch rất nhỏ trên bề mặt phản xạ cũng có thể làm suy giảm đáng kể chất lượng tín hiệu thu được.
Theo các thông số kỹ thuật được công bố, QTT sẽ hoạt động trên dải tần rộng từ 150 MHz đến 115 GHz. Dải tần này cho phép kính viễn vọng phục vụ nhiều mục đích nghiên cứu khác nhau trong lĩnh vực thiên văn học vô tuyến. Hệ thống được lên kế hoạch vận hành ở các chế độ quan sát sao xung, nghiên cứu vạch phổ, phát xạ liên tục và giao thoa đường cơ sở rất dài (VLBI).
VLBI là một trong những kỹ thuật quan sát tiên tiến nhất hiện nay. Phương pháp này kết hợp dữ liệu từ nhiều kính viễn vọng vô tuyến nằm cách xa nhau hàng nghìn kilomet để tạo ra độ phân giải tương đương với một kính viễn vọng có kích thước bằng khoảng cách giữa các trạm quan sát. Nhờ đó, các nhà khoa học có thể nghiên cứu những vật thể cực nhỏ hoặc ở khoảng cách rất xa với độ chi tiết cao.
Vì sao lại xây dựng kính viễn vọng ở vùng núi cao?
Việc lựa chọn huyện Qitai làm địa điểm xây dựng dự án không phải là ngẫu nhiên. Theo Đài quan sát thiên văn Tân Cương, khu vực này nằm ở độ cao trung bình khoảng 1.760 mét so với mực nước biển và cách xa các trung tâm đô thị lớn. Đây là những điều kiện đặc biệt thuận lợi đối với thiên văn học vô tuyến.
Trong lĩnh vực này, nhiễu điện từ từ các thiết bị điện tử, hệ thống viễn thông hoặc mạng lưới phát sóng dân dụng có thể gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng quan sát. Các tín hiệu vô tuyến từ vũ trụ thường rất yếu, do đó môi trường có mức nhiễu thấp đóng vai trò quan trọng không kém kích thước của chính ăng-ten thu sóng.
Ngoài lợi thế về môi trường điện từ, vị trí nằm trong thung lũng cũng tạo điều kiện thuận lợi cho việc xây dựng nền móng, hệ thống phụ trợ và các cơ sở vận hành quy mô lớn. Địa hình tự nhiên tại đây giúp giảm tác động từ môi trường bên ngoài và hỗ trợ duy trì sự ổn định cho toàn bộ công trình.
Việc ở xa khu dân cư giúp chiếc kính viễn vọng này dễ dàng quan sát các vì sao trong tương lai.
Theo China Daily, chiều cao của hệ thống vượt quá một tòa nhà 35 tầng, trong khi diện tích bao phủ tương đương khoảng 23 sân bóng rổ. Quy mô đồ sộ này phản ánh mức độ phức tạp của dự án cũng như tham vọng của Trung Quốc trong việc mở rộng năng lực nghiên cứu thiên văn.
Bên cạnh nhiệm vụ nghiên cứu khoa học, dự án cũng được kỳ vọng sẽ trở thành một trung tâm giáo dục và phổ biến kiến thức thiên văn. Theo Tân Hoa Xã, khu phức hợp sẽ bao gồm các không gian dành cho hoạt động giao lưu cộng đồng, giúp công chúng hiểu rõ hơn về cách các nhà khoa học sử dụng sóng vô tuyến để nghiên cứu vũ trụ.
Kính viễn vọng vô tuyến củng cố chiến lược khoa học của Trung Quốc.
Sự xuất hiện của QTT diễn ra trong bối cảnh Trung Quốc liên tục mở rộng hạ tầng nghiên cứu thiên văn trong những năm gần đây. Nước này hiện đang vận hành FAST, kính viễn vọng vô tuyến khẩu độ 500 mét đặt tại tỉnh Quý Châu. Tuy nhiên, FAST là một hệ thống cố định nên phạm vi quan sát bị giới hạn bởi hướng của chảo thu sóng.
Ngược lại, QTT được thiết kế để có thể xoay chuyển toàn bộ ăng-ten, cho phép theo dõi nhiều khu vực hơn trên bầu trời.
Thách thức kỹ thuật lớn nhất nằm ở việc điều khiển một cấu trúc nặng hơn 6.000 tấn di chuyển chính xác trong khi vẫn duy trì độ ổn định của toàn bộ hệ thống. Các kỹ sư phải đảm bảo bề mặt phản xạ luôn giữ được hình dạng gần như hoàn hảo trong suốt quá trình vận hành.
Chính yêu cầu cân bằng giữa kích thước khổng lồ, khả năng cơ động và độ chính xác cực cao đã khiến những kính viễn vọng vô tuyến điều hướng cỡ lớn như QTT trở nên hiếm gặp trên thế giới.
Đối với giới thiên văn học, công trình này không chỉ là một kính viễn vọng khổng lồ giữa núi non Tân Cương mà còn là một "tai nghe vũ trụ" giúp con người tiếp cận những hiện tượng không thể quan sát bằng ánh sáng thông thường.
Đức Minh An Ninh Tiền Tệ.
