Mùa đông năm trước, Mẹ tôi bị viêm phổi, phải đi cấp cứu rồi nằm viện 10 ngày. Bản thân tôi và mọi người xung quanh đều nghĩ rằng Mẹ bị viêm phổi vì trời lạnh. Tuy nhiên, nguyên nhân thật sự lại không phải như vậy. Hôm nay tôi muốn kể lại để chia sẻ với mọi người một kinh nghiệm mới mà tôi tin rằng có nhiều người chưa từng nghe nói.
Đợt đó, Mẹ tôi bị ho kéo dài, khò khè, và ho có đàm. Sợ Mẹ bị viêm phổi, tôi lấy hẹn đưa Mẹ đi bác sĩ. Nghe phổi của Mẹ, ông bác sĩ gia đình (bs Việt Nam) khẳng định chỉ là ho bình thường thôi, không phải viêm phổi. Bác sĩ không kê toa mà biểu tôi ra mua thuốc over the counter (là thuốc mua tự do, không cần toa bác sĩ). BS dặn là thuốc này làm loãng đàm, sẽ khiến bệnh nhân ho nhiều, nhưng không có gì đáng lo.
Cả đêm, Mẹ tôi ho suốt. Tới gần sáng thì Mẹ bắt đầu bị đau mạn sườn bên phải. Cơn đau càng lúc càng nhiều, cử động cũng đau, đi hay đứng, hay nằm cũng đau. Tôi gọi xe cứu thương. Họ tới nơi, kiểm tra mọi triệu chứng, nghe tim nghe phổi, rồi đưa Mẹ đi cấp cứu. Tới bệnh viện, họ lập tức chỉ định thử máu, chụp CT, chụp X quang, đo điện tim vv... Nói chung là mọi loại xét nghiệm cần thiết đều được thực hiện trong vòng một tiếng đồng hồ. Không bao lâu sau, họ có kết luận ngay là Mẹ tôi bị viêm phổi. Đến chiều, sau khi thực hiện thêm vài bước kiểm tra nữa, họ nói trong phổi có nước (fluid). Tuy nhiên, do lượng fluid không nhiều lắm nên họ không cho rút ra, chỉ điều trị bằng trụ sinh.
Đến ngày thứ ba, họ cho chụp hình lại, và thấy fluid vẫn còn y nguyên. Quyết định đưa đi rút fluid trong phổi ra. Tiếc là, fluid trong phổi Mẹ tôi quá đặc, ông bác sĩ dùng hết sức bình sinh kéo ống xy lanh mà chỉ có thể kéo ra một giọt fluid bé xíu. Vậy là ông bác sĩ đành chịu thua, chỉ ráng gửi một giọt fluid đó qua lab để họ coi thử coi có kết luận được gì không.
Ngay sau đó, họ chuyển Mẹ tôi qua một phòng chụp hình khác. Ở đây, Mẹ được ngồi trước một cái máy chụp quang tuyến có nối thẳng với màn hình. Thay vì chỉ chụp hình, máy sẽ truyền hình ảnh lên màn hình trước mặt để chính bệnh nhân có thể nhìn thấy cùng với hai vị bác sĩ chuyên môn. Vì Mẹ không rành tiếng Mỹ, cần có thông dịch, nên tôi cũng được có mặt trong phòng lúc đó. Họ nói họ muốn theo dõi phản xạ nuốt của Mẹ tôi.
Họ cho Mẹ nhai bánh, uống dung dịch đặc, và uống nước lọc. Mỗi khi Mẹ cắn, nhai, và nuốt (hay uống nước, rồi nuốt), màn hình sẽ hiện lên hình ảnh thực quản và khí quản của Mẹ. Bánh hay nước thì được thể hiện bằng màu đỏ. Nhìn lên màn hình, người ta có thể thấy đường đi của bánh hay nước (màu đỏ), đi thẳng vô thực quản hay không.
Lúc Mẹ ăn bánh, và uống dung dịch đặc thì đường màu đỏ đi thẳng vô thực quản. Đến lúc Mẹ tôi uống nước thì có một ít nước bị lọt qua khí quản. Cả 2 vị bác sĩ cùng gật gù, và yêu cầu Mẹ uống lại lần nữa. Lần này, trước khi uống, Mẹ được yêu cầu cúi đầu xuống, để cằm hướng vô cổ. Trong tư thế đó, Mẹ tôi uống nước, và nước chảy trọn vô thực quản, không còn “đi lạc” qua khí quản nữa.
Sau đó, họ giải thích lại cho tôi hiểu, rằng khi chúng ta uống nước, thỉnh thoảng cũng có nước chảy lạc qua khí quản. Theo phản xạ tự nhiên, chúng ta sẽ SẶC. Nhưng người già có khi mất phản xạ SẶC. Khi đó, những tia nước nhỏ đi lạc vô khí quản sẽ đi thẳng xuống phổi và nằm lại đó. Lâu dần, nó gây ra viêm phổi. Và đặc biệt là nó gây tổn thương cho phổi bên phải. Vì vậy, Mẹ tôi mới bị đau bên mạn sườn bên phải, nơi có vết fluid trong phổi.
Như vậy, trận viêm phổi đợt đó của Mẹ tôi không phải là do bị nhiễm lạnh mà ra. Nguyên nhân thật sự LÀ DO UỐNG NƯỚC VÀ NƯỚC ĐI LẠC VÔ KHÍ QUẢN, mà Mẹ tôi thì MẤT PHẢN XẠ SẶC.
Để khắc phục tình trạng này, bác sĩ dặn Mẹ tôi mỗi khi uống nước nhớ cúi đầu xuống. Cách tốt nhất là uống nước bằng ống hút. Vì khi uống bằng ống hút, tự nhiên mình sẽ cúi đầu xuống để ngậm uống hút.
Dĩ nhiên, không phải người già nào viêm phổi cũng vì lý do này. Nhưng đây cũng là một lý do.
Đã được nghe các bác sĩ giải thích, được tận mắt chứng kiến quá trình bác sĩ kiểm tra và kết luận, tôi muốn kể lại mọi người cùng biết. Ví dụ như một lúc nào đó các bạn nhận ra cha mẹ già của mình không còn hay bị sặc nữa, thì có lẽ cũng nên khuyên ông bà uống nước bằng ống hút cho an toàn, nếu không thì cũng chú ý tư thế cúi đầu xuống, hướng cằm vô cổ khi uống nước ... Hay nếu thấy người thân ho mà đau mạn sườn bên phải thì bạn cũng có thể đề nghị bác sĩ cho làm test kiểm tra theo hướng này.
Một chút chia sẻ để bạn bè cùng biết. Mong các vị thân sinh của chúng ta luôn được bình an, mạnh khỏe, vui vầy cùng con cháu.
Sưu tầm
My Lan Phạm
Bác sĩ cảnh báo không chỉ cơm, 3 loại thực phẩm này nên hạn chế vào bữa sáng
Bữa sáng là khởi đầu năng lượng cho cả ngày, tầm quan trọng không thể xem nhẹ. Chọn đúng bữa sáng chính là lựa chọn lối sống khỏe mạnh.
Cơm trắng tạo cảm giác no ngắn, dễ dẫn đến việc ăn thêm vào buổi sáng và nạp nhiều calo hơn. (Ảnh: ITN)
Một bát cơm trắng nóng hổi kèm theo xúc xích, thịt muối, dưa muối và một ly sữa đậu nành, thoạt nghe có vẻ giàu dinh dưỡng và đủ năng lượng, nhưng thực ra sự kết hợp bữa sáng như vậy có thể là “sát thủ vô hình” đối với sức khỏe.
Cơm trắng làm tăng đường huyết nhanh, gánh nặng chuyển hóa lớn
Cơm trắng là một trong những món chính phổ biến nhất trên bàn ăn của người Việt. Nhưng theo quan điểm y học hiện đại, cơm trắng thực ra không thích hợp làm món chính cho bữa sáng.
Cơm trắng thuộc loại thực phẩm có chỉ số đường huyết cao (GI). Chỉ số đường huyết là thước đo tốc độ tăng đường huyết sau khi một loại thực phẩm được đưa vào cơ thể. GI của cơm trắng khoảng 83, một mức "GI cao".
Ngược lại, bánh mì nguyên cám có GI khoảng 50, yến mạch khoảng 55%. Điều này có nghĩa là, sau khi ăn cơm trắng, đường huyết sẽ tăng nhanh, insulin được tiết ra nhanh, sau đó lại giảm nhanh, giống như trải qua một chuyến "tàu lượn đường huyết".
Sự dao động mạnh mẽ này của đường huyết không chỉ gây ra tình trạng thiếu tập trung và thay đổi tâm trạng vào buổi sáng, mà còn làm tăng gánh nặng cho các tế bào beta của tuyến tụy, và nếu kéo dài, có thể làm tăng nguy cơ mắc tiểu đường type 2.
Báo cáo "Tình trạng dinh dưỡng và sức khỏe của người dân" do Hiệp hội Dinh dưỡng Trung Quốc công bố năm 2024 chỉ ra rằng, hơn 70% cư dân thành phố tiêu thụ quá nhiều carbohydrate vào bữa sáng, trong khi protein và chất xơ trong chế độ ăn lại thiếu một cách nghiêm trọng.
Điều này giống như việc chiếc ô tô chỉ đổ xăng mà quên dầu bôi trơn, động cơ sớm hay muộn cũng sẽ gặp vấn đề.
Cơm trắng tạo cảm giác no ngắn, dễ dẫn đến việc ăn thêm vào buổi sáng và nạp nhiều calo hơn. Trong khi buổi sáng là lúc cơ thể mới khởi động quá trình trao đổi chất, việc nạp quá nhiều carbohydrate tinh chế có thể khiến chất béo dễ tích tụ hơn, đặc biệt là mỡ bụng.
Không riêng cơm trắng, ba loại thực phẩm này cũng nên hạn chế
Bữa sáng cần ăn ngon nhưng không phải ăn nhiều, mà là ăn “đúng”. (Ảnh: ITN)
Ăn gì cho bữa sáng thực sự là một vấn đề nghiêm túc. Ngoài cơm, còn có ba loại thực phẩm tưởng chừng vô hại nhưng thực chất tiềm ẩn những “cạm bẫy sức khỏe”.
Xúc xích, giăm bông: “Chất gây ung thư vô hình” trên bàn ăn sáng
Xúc xích, giăm bông, thịt hun khói và các sản phẩm thịt chế biến khác là “trợ thủ” quen thuộc trong bữa sáng của nhiều người. Tuy nhiên, từ năm 2015, Tổ chức Y tế Thế giới đã xếp thịt chế biến là chất gây ung thư nhóm 1.
Một mặt, những thực phẩm này trong quá trình chế biến thêm vào lượng lớn nitrit và các chất bảo quản khác, tiêu thụ lâu dài có thể tăng nguy cơ ung thư hệ tiêu hóa. Mặt khác, loại thực phẩm này chứa lượng natri cực cao, dễ gây cao huyết áp, các bệnh về tim mạch và não.
Những loại thực phẩm này dễ sinh ra axit béo chuyển hóa khi chiên ở nhiệt độ cao. Nghiên cứu cho thấy axit béo chuyển hóa liên quan chặt chẽ đến bệnh tim mạch và hội chứng chuyển hóa, ăn lâu dài làm tăng nguy cơ xơ vữa động mạch và bệnh tim vành.
Quẩy rán
Tương tự, quẩy được chiên đi chiên lại bằng dầu có thể sinh ra acrylamide và các chất gây ung thư khác. Năm 2023, một cơ quan đã tiến hành kiểm tra các quầy ăn sáng tại một địa phương và phát hiện hơn 60% mẫu bánh quẩy có hàm lượng acrylamide vượt mức cho phép.
Dưa muối và trứng muối
Nhiều người lớn tuổi có thói quen ăn dưa muối hoặc trứng muối cùng cháo trắng vào buổi sáng. Thực phẩm muối có hàm lượng natri vượt xa nhu cầu cơ thể.
Chế độ ăn nhiều muối không chỉ làm tăng huyết áp, mà còn có thể làm tổn thương thận, hại niêm mạc dạ dày, tăng nguy cơ ung thư dạ dày. Đặc biệt là người cao tuổi, chức năng thận vốn đã giảm theo tuổi tác, kết hợp với chế độ ăn nhiều muối sẽ càng thêm nguy hại.
Bữa sáng lý tưởng được bác sĩ khuyến nghị
Bữa sáng cần ăn ngon nhưng không phải ăn nhiều, mà là ăn “đúng”. Một bữa sáng lành mạnh nên bao gồm protein chất lượng cao, carbohydrate phức hợp, chất béo lành mạnh, chất xơ và lượng nước vừa đủ.
Sự kết hợp lý tưởng thường là: Bánh mì nguyên cám + trứng luộc + sữa đậu nành không đường + một phần trái cây hoặc rau củ. Cũng có thể là: Cháo ngũ cốc + ức gà hấp + rau chân vịt trộn.
Đối với bệnh nhân tiểu đường, mỡ máu cao, huyết áp cao, bữa sáng càng nên chú trọng nguyên tắc ít GI, giàu protein, ít muối và ít chất béo. Ví dụ như cháo yến mạch với sữa, đậu phụ trộn với cháo kê, bánh cuộn trứng với rau xanh… đều là những lựa chọn tốt.
Trách nhiệm của các bác sĩ không chỉ là chữa bệnh cứu người, mà còn là phòng ngừa trước khi bệnh phát sinh. Thông qua việc phổ cập những quan niệm ăn uống khoa học và nâng cao nhận thức tự quản lý sức khỏe của công chúng, mới thực sự kiểm soát được rủi ro “bệnh từ miệng vào”.
Việc không ăn cơm buổi sáng không phải vì cơm là thực phẩm xấu, mà là trong những thời điểm và đối tượng nhất định, cơm không phải là lựa chọn tối ưu. Thay vì để cơm làm chậm nhịp trao đổi chất, tốt hơn nên chọn nguồn “nhiên liệu” phù hợp với buổi sáng - bữa sáng có chỉ số đường thấp, dinh dưỡng cân đối.
Theo toutiao.com
Bạn đã bao giờ tự hỏi ai là người đã biến thành phố của chúng ta trở nên sạch sẽ, giúp chúng ta không còn chết vì các bệnh dịch hạch kinh hoàng? Đó chính là Max Joseph von Pettenkofer (1818–1901)—một cái tên có thể lạ lẫm, nhưng thành tựu của ông đã cứu mạng hàng triệu người, nhiều hơn bất kỳ vị anh hùng chiến trường nào.
Ở thế kỷ 19, khi một thành phố bùng phát dịch tả, người ta chỉ biết cầu nguyện và chờ chết. Nhưng Pettenkofer, một nhà Hóa học người Đức, đã nhìn thấy điều khác. Ông tin rằng bệnh tật không phải chỉ đến từ "không khí xấu" hay sự trừng phạt của Chúa, mà đến từ MÔI TRƯỜNG BẨN THỈU mà chúng ta đang sống.
Ông không phải là bác sĩ, nhưng chính ông đã sáng lập ra ngành Vệ sinh học Thực nghiệm Hiện đại. Hãy tưởng tượng: Pettenkofer là người đã thuyết phục chính quyền thành phố München đổ hàng triệu đô la vào việc xây dựng:
Hệ thống thoát nước ngầm (cống rãnh) khổng lồ để loại bỏ chất thải ra khỏi thành phố.
Hệ thống cung cấp nước sạch, có áp lực để người dân không phải dùng nước bẩn từ sông.
Kết quả? Tỷ lệ tử vong do dịch tả và thương hàn ở München giảm xuống gần như bằng không, trong khi các thành phố khác vẫn đang vật lộn. Ông đã cứu München và biến nó thành một hình mẫu về sức khỏe cộng đồng.
Cuộc chiến định mệnh với Robert KochPettenkofer là một nhà khoa học vĩ đại, nhưng ông cũng là một người bảo thủ. Khi Robert Koch khám phá ra vi khuẩn tả (Vibrio cholerae) là tác nhân gây bệnh, Pettenkofer không hoàn toàn tin.
Ông công nhận vi khuẩn là một yếu tố, nhưng ông khăng khăng rằng vi khuẩn chỉ gây bệnh khi có sự kết hợp của ba điều kiện:
Mầm bệnh - Vi khuẩn của Koch.
Cơ địa - Sức khỏe của con người.
Yếu tố Môi trường - Đất đai và nước ngầm bị ô nhiễm.
Ông lập luận: "Nếu vi khuẩn là tất cả, thì bất cứ ai uống nó cũng phải chết!"
Năm 1892, để bảo vệ lý thuyết của mình, ở tuổi 74, Pettenkofer đã làm một việc không tưởng: Ông nhận một ống nghiệm chứa vi khuẩn tả tươi từ phòng thí nghiệm của Koch và uống nó ngay trước mặt các đồng nghiệp.
Sự kiện này đã đi vào lịch sử khoa học. Pettenkofer chỉ bị tiêu chảy nhẹ và sống sót!
Điều này chứng minh điều gì?
Pettenkofer đã sai về nguyên nhân trực tiếp (vi khuẩn là nguyên nhân chính), nhưng ông đã đúng một cách tuyệt đối về tầm quan trọng của môi trường. Cơ thể của ông có thể đã có miễn dịch một phần, nhưng thành công lớn nhất của ông là đã chứng minh rằng:
Vi khuẩn có thể tồn tại, nhưng nếu bạn có một thành phố sạch, hệ thống thoát nước tốt và nước uống tinh khiết, dịch bệnh sẽ không bao giờ bùng phát thành đại dịch!
Ông đã đưa Vệ sinh học lên hàng đầu, và nhờ ông, bạn có thể tự tin bật vòi nước uống, và thành phố của bạn không còn là bãi rác khổng lồ.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét