Theo các chuyên gia, khi nhắc đến bệnh phổi, đa số thường nghĩ đến ô nhiễm không khí hay thuốc lá. Tuy nhiên, một yếu tố khác ít được chú ý hơn lại đến từ chính thói quen ăn uống hàng ngày, đặc biệt là cách bảo quản thực phẩm trong tủ lạnh.
Thời gian gần đây, số người được phát hiện mắc các vấn đề về phổi có xu hướng gia tăng. Điều đáng nói là không chỉ những người có tiền sử hút thuốc, mà cả những người không hút thuốc cũng nằm trong nhóm nguy cơ, khiến nhiều gia đình không khỏi lo lắng.
Theo các chuyên gia, khi nhắc đến bệnh phổi, đa số thường nghĩ đến ô nhiễm không khí hay thuốc lá. Tuy nhiên, một yếu tố khác ít được chú ý hơn lại đến từ chính thói quen ăn uống hàng ngày, đặc biệt là cách bảo quản thực phẩm trong tủ lạnh.
Tủ lạnh không phải “két sắt” bảo quản thực phẩm
Các bác sĩ nhấn mạnh, tủ lạnh chỉ có tác dụng làm chậm quá trình biến đổi của thực phẩm, chứ không thể ngăn chặn hoàn toàn vi khuẩn hay các phản ứng hóa học. Việc lạm dụng tủ lạnh hoặc hiểu sai về khả năng bảo quản có thể vô tình khiến thực phẩm trở thành nguồn rủi ro cho sức khỏe.
Thực tế, bệnh phổi, bao gồm ung thư phổi, không hình thành từ một nguyên nhân đơn lẻ mà là kết quả của nhiều yếu tố tích tụ trong thời gian dài như môi trường, thói quen sinh hoạt và dinh dưỡng.
Tủ lạnh chỉ có tác dụng làm chậm quá trình biến đổi của thực phẩm, chứ không thể ngăn chặn hoàn toàn vi khuẩn hay các phản ứng hóa học. Ảnh minh họa
4 loại thực phẩm để lâu trong tủ lạnh nên hạn chế
- Thứ nhất, thực phẩm chín để qua nhiều ngày
Nhiều gia đình có thói quen cất đồ ăn thừa trong tủ lạnh rồi hâm nóng lại để dùng. Tuy nhiên, các chuyên gia cho biết, dù ở nhiệt độ thấp, vi khuẩn vẫn có thể phát triển chậm và làm biến đổi thực phẩm.
Đặc biệt, các món giàu đạm như thịt, cá khi để quá lâu có thể sinh ra nitrit. Việc tiêu thụ thường xuyên những thực phẩm này có thể làm tăng áp lực oxy hóa trong cơ thể và ảnh hưởng gián tiếp đến hệ hô hấp.
- Thứ hai, rau củ và trái cây đã cắt
Những thực phẩm như cà chua, dưa chuột, táo… sau khi cắt nếu không được bảo quản đúng cách sẽ nhanh chóng mất chất dinh dưỡng và dễ nhiễm khuẩn.
Ngoài ra, việc để chung trong tủ lạnh còn có nguy cơ nhiễm chéo vi khuẩn từ các thực phẩm khác. Dù không gây tác động tức thì, nhưng nếu sử dụng lâu dài có thể ảnh hưởng đến hệ tiêu hóa và miễn dịch.
- Thứ ba, thịt rã đông nhiều lần
Việc mua thực phẩm với số lượng lớn rồi cấp đông, rã đông nhiều lần là thói quen khá phổ biến. Tuy nhiên, mỗi lần rã đông sẽ phá vỡ cấu trúc của thịt, tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển.
Bên cạnh đó, chất béo trong thịt cũng dễ bị oxy hóa, làm giảm giá trị dinh dưỡng. Nếu sử dụng thường xuyên, các loại thực phẩm này có thể làm tăng nguy cơ viêm mạn tính trong cơ thể.
Các món giàu đạm như thịt, cá khi để quá lâu có thể sinh ra nitrit. Ảnh minh họa
- Thứ tư, thực phẩm chế biến sẵn để lâu
Các loại thực phẩm như xúc xích, thịt hun khói, đồ nguội… vốn đã chứa chất bảo quản. Khi để lâu trong tủ lạnh, đặc biệt sau khi mở bao bì, các thành phần này có thể biến đổi theo hướng bất lợi.
Nhiều nghiên cứu cho thấy, nhóm người tiêu thụ nhiều thực phẩm chế biến sẵn có nguy cơ mắc các bệnh liên quan đến hệ hô hấp cao hơn so với bình thường.
Lưu ý thời gian bảo quản thực phẩm
Các chuyên gia khuyến cáo, mỗi loại thực phẩm đều có thời gian bảo quản an toàn riêng:
Thực phẩm chín: nên dùng trong vòng 24 giờ, tối đa không quá 48 giờ
Rau củ, trái cây đã cắt: nên sử dụng trong ngày
Thịt tươi bảo quản ngăn mát: không quá 2 ngày
Ngoài ra, việc vệ sinh tủ lạnh định kỳ cũng rất quan trọng. Tủ lạnh lâu ngày không được làm sạch có thể trở thành môi trường tích tụ vi khuẩn và nấm mốc, làm tăng nguy cơ nhiễm bẩn thực phẩm.
Thói quen nhỏ, ảnh hưởng lớn đến sức khỏe
Các nghiên cứu dinh dưỡng cho thấy, những người thường xuyên tiêu thụ thực phẩm để lâu hoặc thực phẩm chế biến sẵn có xu hướng có chỉ số viêm mạn tính cao hơn. Đây được xem là nền tảng của nhiều bệnh lý, trong đó có các bệnh về phổi.
Tuy nhiên, chuyên gia cũng lưu ý rằng không nên quy kết bệnh tật cho một loại thực phẩm cụ thể, mà cần nhìn nhận tổng thể thói quen sinh hoạt lâu dài. Rủi ro thường đến từ sự lặp lại liên tục, không phải từ một lần sử dụng đơn lẻ.
Chủ động bảo vệ sức khỏe
Trong bối cảnh môi trường ngày càng nhiều yếu tố bất lợi, việc duy trì thói quen ăn uống lành mạnh, ưu tiên thực phẩm tươi, hạn chế đồ để lâu là giải pháp đơn giản nhưng hiệu quả để bảo vệ sức khỏe.
Đặc biệt, nếu xuất hiện các dấu hiệu như ho kéo dài, tức ngực, sụt cân bất thường, người dân nên chủ động thăm khám sớm để phát hiện và xử lý kịp thời.
Minh Khuê (theo SoHu)
10 loại lá thảo dược hỗ trợ giảm cholesterol máu và bảo vệ động mạch
Một số loại lá thảo dược trong y học cổ truyền có thể hỗ trợ kiểm soát cholesterol máu nhờ đặc tính chống oxy hóa, chống viêm...
1. Cholesterol cao và nguy cơ đối với sức khỏe tim mạch
Tăng cholesterol máu là tình trạng phổ biến, xảy ra khi nồng độ cholesterol, đặc biệt là LDL-cholesterol (cholesterol "xấu"), tăng cao trong máu. LDL dư thừa có thể tích tụ tại thành mạch, hình thành mảng xơ vữa, làm hẹp lòng mạch và cản trở lưu thông máu. Tình trạng này liên quan chặt chẽ đến các biến cố tim mạch nghiêm trọng như nhồi máu cơ tim, đột quỵ não. Việc giảm cholesterol vì vậy đóng vai trò quan trọng trong phòng ngừa bệnh tim mạch.
Bên cạnh điều trị bằng thuốc theo chỉ định, chế độ ăn uống lành mạnh và lối sống hợp lý, một số loại lá thảo dược trong y học cổ truyền (Ayurveda Ấn Độ) được cho là có thể hỗ trợ kiểm soát lipid máu nhờ các hợp chất sinh học tự nhiên.
2. Một số loại lá hỗ trợ giảm cholesterol
2.1. Lá atisô: Lá atisô chứa cynarin – hợp chất có khả năng kích thích gan tăng sản xuất dịch mật. Mật đóng vai trò quan trọng trong chuyển hóa và đào thải cholesterol ra khỏi cơ thể. Một số nghiên cứu cho thấy chiết xuất atisô có thể giúp giảm LDL-cholesterol và cholesterol toàn phần, đặc biệt khi kết hợp với chế độ ăn ít chất béo bão hòa.
2.2. Lá trầu không: Lá trầu không chứa các hợp chất như eugenol, carvacrol và hydroxychavicol. Đây là những chất có đặc tính chống viêm và chống oxy hóa, góp phần hạn chế quá trình oxy hóa LDL – yếu tố quan trọng trong hình thành mảng xơ vữa. Tuy nhiên, việc sử dụng cần thận trọng và không nên lạm dụng.
Lá trầu không hỗ trợ giảm cholesterol.
2.3. Lá cà ri: Lá cà ri giàu chất chống oxy hóa, có thể giúp làm chậm quá trình oxy hóa cholesterol LDL. Khi LDL bị oxy hóa, nguy cơ hình thành mảng bám trong động mạch sẽ tăng lên. Việc bổ sung lá cà ri trong khẩu phần ăn có thể hỗ trợ bảo vệ thành mạch.
2.4. Húng quế (Tulsi): Húng quế thiêng (Tulsi) chứa eugenol và axit ursolic – những hợp chất có thể ảnh hưởng tích cực đến chuyển hóa lipid. Một số dữ liệu cho thấy Tulsi có thể giúp giảm triglyceride và LDL-cholesterol ở mức độ nhất định khi sử dụng đều đặn.
2.5. Lá chùm ngây: Lá chùm ngây cung cấp nhiều polyphenol và flavonoid – các chất có khả năng chống oxy hóa mạnh. Những hợp chất này giúp giảm stress oxy hóa, từ đó hạn chế tổn thương nội mạc mạch máu. Ngoài ra, chùm ngây còn có thể hỗ trợ giảm hấp thu cholesterol tại ruột.
2.6. Lá neem: Trong y học cổ truyền Ấn Độ, neem được sử dụng như một dược liệu giúp "làm sạch máu". Một số nghiên cứu sơ bộ cho thấy neem có thể ảnh hưởng đến chuyển hóa lipid, góp phần giảm cholesterol. Tuy nhiên, bằng chứng lâm sàng còn hạn chế và cần thêm nghiên cứu.
2.7. Lá rau mùi: Lá rau mùi có thể kích thích sản xuất dịch mật, giúp tiêu hóa chất béo hiệu quả hơn. Khi quá trình này diễn ra tốt, lượng cholesterol tích tụ trong cơ thể có thể giảm. Ngoài ra, rau mùi còn chứa các chất chống oxy hóa có lợi cho tim mạch.
2.8. Lá cỏ cà ri (methi): Cỏ cà ri chứa nhiều chất xơ hòa tan, có thể giúp giảm hấp thu cholesterol tại ruột. Chất xơ này liên kết với cholesterol và đào thải ra ngoài theo đường tiêu hóa. Một số nghiên cứu cho thấy cỏ cà ri có thể giúp giảm LDL và triglyceride nếu sử dụng đúng cách.
2.9. Lá trà xanh: Lá trà xanh chứa catechin – nhóm polyphenol có khả năng chống oxy hóa mạnh. Catechin giúp giảm quá trình oxy hóa LDL, từ đó hạn chế hình thành mảng xơ vữa. Uống trà xanh thường xuyên với lượng hợp lý có thể góp phần cải thiện sức khỏe tim mạch.
2.10. Lá bồ công anh: Lá bồ công anh có tác dụng lợi tiểu nhẹ và hỗ trợ chức năng gan. Một số hợp chất sinh học trong loại lá này có thể ảnh hưởng đến chuyển hóa lipid và giúp giảm cholesterol trong máu.
Lá bồ công anh giúp giảm cholesterol trong máu.
Mặc dù các loại lá trên có tiềm năng hỗ trợ giảm cholesterol nhờ đặc tính sinh học, nhưng cần nhấn mạnh, đây không phải là phương pháp điều trị thay thế thuốc trong các trường hợp tăng cholesterol máu đã được chẩn đoán. Hiệu quả thường ở mức hỗ trợ, không thể thay thế các thuốc hạ lipid máu đã được chứng minh như statin. Tác dụng phụ vẫn có thể xảy ra nếu sử dụng không đúng cách hoặc dùng quá liều.
Theo khuyến cáo của các tổ chức y tế, kiểm soát cholesterol cần dựa trên các yếu tố nền tảng gồm:
Chế độ ăn ít chất béo bão hòa
Tăng cường rau xanh, chất xơ
Duy trì cân nặng hợp lý
Tập thể dục đều đặn
Tuân thủ điều trị thuốc khi có chỉ định...
3. Lưu ý khi sử dụng
Người dân khi muốn bổ sung các loại lá thảo dược vào chế độ ăn nên:
Tham khảo ý kiến bác sĩ, đặc biệt nếu đang dùng thuốc hạ lipid máu
Không tự ý thay thế thuốc bằng thảo dược
Ưu tiên sử dụng dưới dạng thực phẩm, không lạm dụng dạng chiết xuất đậm đặc
Một số loại lá thảo dược trong y học cổ truyền có thể góp phần hỗ trợ kiểm soát cholesterol và bảo vệ động mạch nhờ đặc tính chống oxy hóa và chống viêm. Tuy nhiên, hiệu quả cần được nhìn nhận đúng mức và nên kết hợp với chế độ sống khoa học, điều trị y khoa chuẩn để đạt hiệu quả lâu dài.
Lưu ý, bài viết cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế lời khuyên y tế trong từng trường hợp cụ thể.
DS Hải Sơn
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét