Phù nề, chân lạnh, móng dày nhưng giòn, đau khi đi bộ, hay bị chuột rút về đêm là những thay đổi tưởng nhỏ ở bàn chân nhưng có thể cảnh báo chỉ số mỡ máu cao bất thường.
Tê bì, yếu chân, cảm giác bất thường: Theo Sohu, nếu bạn thường xuyên cảm thấy chân tê bì, yếu, có cảm giác nặng như mặc quần ướt hoặc như có kiến bò dưới da, đặc biệt rõ hơn sau khi ngồi lâu hoặc đứng lâu, đó có thể là dấu hiệu mỡ máu cao. Nguyên nhân là tình trạng rối loạn mỡ máu có thể khiến thành động mạch hình thành mảng xơ vữa, làm lòng mạch hẹp lại. Khi đó, lượng máu lưu thông xuống chi dưới giảm, khiến cơ và dây thần kinh không được cung cấp đủ oxy và dinh dưỡng, dẫn đến rối loạn cảm giác và vận động như tê, yếu. Ảnh: Shutterstock.
Đau cách hồi (đi được một đoạn là đau): Theo India Times, khi đi bộ một quãng ngắn, bạn có thể thấy bắp chân, đùi hoặc mông bị căng, đau, thậm chí co rút, buộc phải dừng lại nghỉ. Sau vài phút nghỉ ngơi, cơn đau giảm, nhưng nếu tiếp tục đi quãng đường tương tự thì cơn đau lại tái phát. Đây là biểu hiện điển hình của "đau cách hồi", thường gặp trong bệnh tắc nghẽn động mạch chi dưới. Lý do là khi vận động, cơ chân cần nhiều oxy hơn. Tuy nhiên, mạch máu bị hẹp do mảng xơ vữa khiến lượng máu không đủ cung cấp, dẫn đến thiếu oxy. Đồng thời, các chất chuyển hóa như axit lactic tích tụ gây đau. Khi nghỉ ngơi, nhu cầu oxy giảm nên triệu chứng tạm thời cải thiện. Ảnh: Freepik.
Chuột rút chân, nặng hơn vào ban đêm: Chuột rút là hiện tượng thường gặp, nhưng nếu bạn bị co cứng cơ bắp chân vào ban đêm, đau nhiều đến mức ảnh hưởng giấc ngủ, và đã loại trừ nguyên nhân thiếu canxi, nên nghĩ đến khả năng mỡ máu cao. Điều này là do xơ vữa động mạch khiến cơ chân luôn trong tình trạng thiếu máu, thiếu oxy nhẹ ngay cả khi nghỉ ngơi. Ban đêm, nhịp tim chậm lại, lưu lượng máu giảm, tình trạng thiếu máu cơ càng rõ rệt hơn. Ngoài ra, rối loạn chuyển hóa cholesterol cũng có thể khiến chất này tích tụ trong cơ, kích thích co cơ. Ảnh: Shutterstock.
Phù chân, đặc biệt ở cổ chân: Nếu bạn nhận thấy cổ chân hoặc bàn chân bị sưng nhẹ, ấn vào thấy lõm và lâu hồi lại, nhất là vào cuối ngày, đây có thể là dấu hiệu tuần hoàn máu kém. Mỡ máu cao lâu ngày làm tổn thương thành mạch, khiến máu lưu thông khó khăn hơn, dễ gây ứ trệ dịch ở chi dưới. Tuy phù chân có nhiều nguyên nhân khác nhau, nếu đi kèm các dấu hiệu bất thường khác ở chân, cần nghĩ đến yếu tố mỡ máu. Ảnh: Healthline.
Người có nguy cơ bệnh gan thường gặp 7 dấu hiệu này buổi sáng
Nếu thường xuyên thức dậy mệt mỏi dù ngủ đủ, buồn nôn, hơi thở có mùi lạ hay đau tức vùng hạ sườn phải, bạn nên cảnh giác vì chúng có thể cảnh báo gan đang hoạt động kém hiệu quả.
Miệng đắng, hơi thở có mùi lạ: Tình trạng này không chỉ là vấn đề vệ sinh răng miệng mà có thể liên quan đến chức năng gan. Khi gan quá tải hoặc suy giảm khả năng thải độc, các chất chuyển hóa không được xử lý hết sẽ tích tụ, gây mùi khó chịu trong hơi thở. Đồng thời, rối loạn tiết dịch mật có thể khiến bạn cảm thấy đắng và khô miệng vào buổi sáng. Thói quen thức khuya, uống rượu bia hoặc ăn nhiều dầu mỡ càng làm gan làm việc quá sức, khiến tình trạng này rõ rệt hơn. Nếu kéo dài, đây có thể là dấu hiệu cảnh báo sớm vấn đề gan hoặc tiêu hóa cần được chú ý. Ảnh: Freeepik.
Buồn nôn: Đây không chỉ là vấn đề tiêu hóa mà trong một số trường hợp có thể liên quan đến chức năng gan, theo WebMD. Gan đóng vai trò quan trọng trong việc chuyển hóa và thải độc. Khi gan suy giảm khả năng thải độc, các chất chuyển hóa tích tụ có thể gây cảm giác buồn nôn, chán ăn khi vừa thức dậy. Ngoài ra, sau một đêm dài khi dạ dày trống, hệ tiêu hóa trở nên nhạy cảm hơn, khiến cảm giác khó chịu dễ xuất hiện nếu gan hoạt động kém hiệu quả. Ảnh: Shutterstock.
Da xỉn màu, mắt hơi vàng: Theo Sohu, đây có thể là dấu hiệu rõ ràng hơn của sự rối loạn chức năng gan. Khi gan không xử lý tốt bilirubin, chất này tích tụ trong máu và gây ra hiện tượng vàng da, vàng mắt nhẹ. Ở giai đoạn sớm, biểu hiện có thể khá nhẹ, chỉ là da kém tươi, xỉn màu hoặc lòng trắng mắt hơi ngả vàng nên dễ bị bỏ qua. Tuy nhiên, nếu tình trạng này rõ dần hoặc kéo dài, đây có thể là dấu hiệu cảnh báo các vấn đề về gan như viêm gan hoặc suy giảm chức năng gan, cần được kiểm tra sớm. Ảnh: Blue Fin Vision.
Cảm giác đau tức vùng hạ sườn phải khi thức dậy: Vùng hạ sườn phải là vị trí của gan trong cơ thể, và khi gan bị viêm hoặc quá tải, bạn có thể cảm thấy căng tức nhẹ hoặc khó chịu, đặc biệt sau một đêm nghỉ ngơi. Dấu hiệu này thường không rõ ràng nên dễ bị bỏ qua, nhưng nếu xuất hiện thường xuyên, đó có thể là cảnh báo sớm. Ngoài ra, nếu thấy bụng đột nhiên phình to, căng tức và khó giảm, nó cũng có thể liên quan đến gan. Áp lực tăng lên trong các mạch máu xung quanh gan có thể gây tích tụ dịch trong khoang bụng, dẫn đến tình trạng chướng bụng kéo dài. Ảnh: Shutterstock.
Dễ cáu gắt, tâm trạng không ổn định: Gan tham gia vào quá trình chuyển hóa và thải độc, đồng thời ảnh hưởng gián tiếp đến hệ thần kinh thông qua cân bằng các chất trong cơ thể. Khi gan hoạt động kém, cơ thể tích tụ độc tố, ảnh hưởng đến hệ thần kinh và cảm xúc. Điều này khiến bạn dễ khó chịu, bực bội ngay khi mới thức dậy. Ngoài ra, sự rối loạn chuyển hóa cũng ảnh hưởng đến năng lượng và trạng thái tinh thần sau khi thức dậy. Nếu tình trạng này kéo dài kèm mệt mỏi, chán ăn hoặc rối loạn giấc ngủ, bạn nên chú ý kiểm tra sức khỏe gan. Ảnh: Freepik.
Nước tiểu vàng đậm, có mùi nồng vào buổi sáng: Theo India Times, nước tiểu màu vàng đậm giống màu nước trà không đơn thuần chỉ do thiếu nước mà còn có thể phản ánh chức năng gan đang gặp vấn đề. Khi gan xử lý bilirubin kém hiệu quả, chất này sẽ tích tụ và được đào thải qua nước tiểu nhiều hơn, khiến màu sắc trở nên đậm và mùi nồng hơn bình thường. Nếu tình trạng này lặp lại thường xuyên dù bạn đã uống đủ nước, đó có thể là dấu hiệu gan đang quá tải và cần được theo dõi. Ảnh: Very Well Health.
Mai Phương
Ăn phở buổi sáng nhưng đừng uống cạn nước phở, bác sĩ chỉ lý do
Ăn phở buổi sáng là thói quen quen thuộc, nhưng việc uống cạn nước dùng có thể khiến cơ thể nạp quá nhiều muối, tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng sức khỏe lâu dài.
Tiến sĩ Lê Thị Hương Giang (Trưởng khoa Tiết chế Dinh dưỡng, Bệnh viện 19-8 Bộ Công an) cho biết, theo các phân tích khẩu phần, một bát phở trung bình chứa khoảng 400 - 500 ml nước dùng, tương đương 2,5 - 5 gr muối (tức 1.000 - 2.000 mg natri). Trong khi đó, để đảm bảo sức khỏe, các cơ quan y tế khuyến nghị người trưởng thành chỉ nên tiêu thụ dưới 5 gr muối mỗi ngày.
Điều này đồng nghĩa, chỉ cần uống hết nước phở vào buổi sáng, cơ thể đã gần chạm hoặc vượt ngưỡng muối khuyến nghị cho cả ngày. Đáng nói, vị mặn trong nước dùng thường bị “che lấp” bởi vị ngọt từ xương hầm và gia vị, khiến nhiều người khó nhận ra mình đã nạp quá nhiều muối.
Việc tiêu thụ natri vượt mức trong thời gian dài có thể làm tăng nguy cơ tăng huyết áp, kéo theo hàng loạt hệ lụy về tim mạch và thận.
Ăn phở buổi sáng nhưng đừng uống cạn nước phở. (Ảnh minh họa)
Thứ hai, nước dùng được ninh từ xương và thịt trong nhiều giờ còn chứa purin - hợp chất khi vào cơ thể sẽ chuyển hóa thành acid uric. Nếu tích lũy lâu dài, nồng độ acid uric tăng cao có thể làm gia tăng nguy cơ mắc gout.
Bên cạnh đó, phần nước dùng cũng chứa chất béo hòa tan từ tủy và mỡ xương. Dù tạo nên hương vị hấp dẫn, lượng chất béo bão hòa này nếu tiêu thụ thường xuyên có thể liên quan đến nguy cơ bệnh tim mạch.
Một số nghiên cứu còn cho thấy, trong nước hầm xương có thể xuất hiện vi lượng kim loại nặng. Dù ở mức thấp, nhưng nếu sử dụng liên tục trong thời gian dài, yếu tố tích lũy vẫn là điều cần cân nhắc.
TS Giang thông tin, những ảnh hưởng từ việc uống nhiều nước dùng không xuất hiện ngay lập tức, mà diễn ra âm thầm theo thời gian. Nếu duy trì thói quen này mỗi ngày, nguy cơ mắc các bệnh mạn tính như tăng huyết áp, bệnh thận hay tim mạch có thể tăng lên.
Các nhóm đối tượng nên đặc biệt thận trọng gồm: Người mắc tăng huyết áp, bệnh tim mạch; Người có chức năng thận suy giảm; Người có acid uric cao hoặc đang điều trị gout; Người cao tuổi.
Phở là món dễ ăn, đủ chất, để ăn ngon và an toàn chỉ cần điều chỉnh một vài thói quen nhỏ như không uống hết nước dùng, chỉ nên dùng lượng vừa phải, ăn kèm nhiều rau xanh để tăng chất xơ, hỗ trợ cân bằng natri, hạn chế thêm nước mắm, bột canh hoặc gia vị mặn...
Việt Linh
Nên ăn sữa chua trước hay sau bữa ăn để bổ sung protein và giúp tiêu hóa tốt hơn?
Câu hỏi về thời điểm tốt nhất để ăn sữa chua luôn là chủ đề gây tranh cãi. Vậy nên ăn sữa chua thời điểm nào để có lợi cho hệ tiêu hóa và tăng cường protein cho cơ thể?
Thực tế, không có một mốc thời gian hoàn hảo về thời điểm ăn sữa chua cho tất cả mọi người nhưng tùy vào mục tiêu sức khỏe cá nhân, sẽ có những thời điểm lý tưởng để hỗ trợ tiêu hóa và tối ưu hóa lượng protein nạp vào cơ thể.
1. Một số ý kiến khác biệt về thời điểm ăn sữa chua
Nghiên cứu từ Đại học bang Youngstown (Mỹ) cho thấy, sữa chua hoạt động như một bộ lọc thông minh, nó không làm xáo trộn hệ sinh thái đường ruột nhưng lại âm thầm "cắt giảm" các vi khuẩn có hại và tăng cường các nhóm lợi khuẩn thiết yếu. Nghiên cứu nhấn mạnh thay đổi tùy thuộc vào từng người. Mỗi cơ thể có một phản ứng riêng và việc duy trì thói quen ăn sữa chua đều đặn quan trọng hơn là kỳ vọng vào một sự thay đổi thần tốc ngay lập tức.
Sữa chua được tạo ra nhờ quá trình lên men sữa với các vi khuẩn sống có lợi cho đường ruột (probiotics). Tuy nhiên, để những lợi khuẩn này phát huy tác dụng, chúng phải vượt qua được môi trường acid mạnh tại dạ dày để tiến xuống ruột non một cách an toàn.
Tùy vào mục tiêu sức khỏe cá nhân, sẽ có những thời điểm lý tưởng để hỗ trợ tiêu hóa và tối ưu hóa lượng protein nạp vào cơ thể.
Hai quan điểm phổ biến:
Nên ăn cùng hoặc ngay sau bữa ăn: Nhiều ý kiến cho rằng đây là thời điểm an toàn nhất cho lợi khuẩn. Khi có thức ăn, độ pH trong dạ dày tăng lên (giảm bớt tính acid), tạo ra một môi trường "dễ thở" hơn, giúp vi khuẩn có lợi tránh bị tiêu diệt trước khi kịp thực hiện nhiệm vụ tại đường ruột.
Nên ăn khi đói hoặc trước bữa sáng: Quan điểm này cho rằng dạ dày trống sẽ giúp sữa chua di chuyển nhanh hơn. Việc thức ăn lưu lại quá lâu có thể kích thích sản sinh nhiều enzyme tiêu hóa và kéo dài thời gian lợi khuẩn phải "phơi mình" trong acid dạ dày, dẫn đến nguy cơ bị tiêu diệt cao hơn.
2. Một số bằng chứng nghiên cứu khoa học
Một nghiên cứu vào năm 2017 đánh giá, dù tiêu thụ men vi sinh 30 phút trước hay sau bữa sáng, nồng độ vi khuẩn có lợi trong đường ruột đều tăng lên đáng kể, đồng thời vi khuẩn có hại giảm xuống.
Do đó, thay vì quá khắt khe về giờ giấc, điều quan trọng hơn là bạn nên duy trì thói quen ăn sữa chua đều đặn. Nếu bạn có hệ tiêu hóa nhạy cảm, ăn sữa chua ngay sau bữa ăn sẽ là lựa chọn êm dịu nhất. Ngược lại, nếu mục tiêu là cung cấp năng lượng và protein bền bỉ cho ngày mới, một hũ sữa chua 30 phút trước hoặc sau bữa sáng đều mang lại giá trị dinh dưỡng tương đương.
3. Cách tối ưu hóa protein và kết hợp thực phẩm cùng sữa chua
Sữa chua không chỉ là nguồn cung cấp lợi khuẩn mà còn chứa lượng protein chất lượng cao với sự kết hợp của whey (protein hòa tan hấp thụ nhanh) và casein (protein không hòa tan hấp thụ chậm). Để cơ thể tận dụng tối đa nguồn dinh dưỡng này, thời điểm sử dụng cần được cân nhắc dựa trên mục tiêu cá nhân.
Thời điểm lý tưởng để tối đa hóa hiệu quả protein
Phục hồi sau tập luyện: Bạn có thể dùng sữa chua trong khoảng hai giờ sau khi tập. Đây là thời điểm cơ thể cần "nguyên liệu" để sửa chữa sợi cơ và thúc đẩy sự phát triển khối lượng cơ bắp.
Bổ sung trước khi đi ngủ: Thưởng thức sữa chua trước khi ngủ giúp cung cấp protein liên tục suốt đêm. Nhờ thành phần casein giải phóng chậm, quá trình xây dựng và tái tạo cơ bắp sẽ diễn ra bền bỉ ngay cả khi bạn đang ngủ.
Khởi đầu ngày mới: Dùng sữa chua vào buổi sáng giúp kiềm chế sự thèm ăn và cảm giác thèm đồ ăn vặt, đồng thời hỗ trợ ổn định lượng đường trong máu cho cả ngày làm việc.
Lựa chọn ăn nhẹ thông minh: Sữa chua nguyên chất không đường là lựa chọn thay thế hoàn hảo cho các món tráng miệng nhiều calo. Ăn sữa chua giúp bạn no lâu hơn, hỗ trợ kiểm soát cân nặng và giảm tổng lượng năng lượng nạp vào.
Cách kết hợp thực phẩm để tăng dinh dưỡng
Việc bạn kết hợp sữa chua với món ăn nào sẽ quyết định mức độ lợi ích mà nó mang lại:
Lớp bảo vệ từ ngũ cốc: Một số nghiên cứu mới nhất chỉ ra rằng việc dùng sữa chua cùng cháo yến mạch hoặc sữa giúp tăng tỷ lệ sống sót của lợi khuẩn. Lúc này, thực phẩm đóng vai trò như một "lá chắn", bảo vệ vi khuẩn có lợi khỏi môi trường acid khắc nghiệt trong dạ dày.
Lợi ích khi kết hợp probiotic và prebiotic: Hiệu quả tăng lên khi kết hợp sữa chua với các thực phẩm giàu prebiotic (chất xơ thực vật không tiêu hóa được). Các loại thực phẩm như chuối, đậu Hà Lan, lúa mì… là nguồn thức ăn giúp các lợi khuẩn trong sữa chua sinh trưởng và hoạt động mạnh mẽ hơn trong đường ruột.
Bác sĩ Nguyễn Hà
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét